concentratiemeditatie

Concentratie meditatie vóór inzichtmeditatie

Afgelopen vrijdag tot en met zondag heb ik een retraite in Naarden, begeleid door onder andere Peter Baert gevolgd. Over de inzichten die ik hier heb opgedaan zal ik binnenkort meer bloggen (dit ging met name over Paticca Samupada en Anattà). Maar toen ik vanmorgen met onrust op mijn meditatiekussen zat moest ik aan één opmerking van Peter Baert terugdenken. Hij gaf aan dat hij lang geleden (ruim 20 jaar geleden) begonnen is met Concentratie meditatie voordat hij met Vipassana meditatie (inzichtmeditatie waarbij je alert bent op wat zich van moment tot moment aandient) in aanraking kwam. Nu (nog steeds?) begint hij zijn eigen meditaties met een concentratiemeditatie. Bijvoorbeeld de eerste 10 minuten. Pals als er meer verstilling is ontstaan gaat hij over op deze inzichtmeditatie meditatie waarbij hij alert is op wat zich van moment tot moment aandient.

Vanmorgen zat ik dus op mijn meditatiekussen en mijn mind was direct onrustig: “Ik moet voor klant A en voor klant B dit nog regelen. Wanneer moet ik dit nog doen, dat kan helemaal niet tussendoor”, “Ik moet niet vergeten voor die persoon nog een CD te branden”, “Hoe zal die ene situatie aflopen”, etc. etc. etc. etc. etc.
Totdat de woorden van Peter weer bij mij naar bovenkwamen. Beginnen met concentratiemeditatie, laten we dit proberen.

concentratiemeditatieIk ben begonnen tellen van zowel de in- en uitademing zoals ik deze kon waarnemen in de buik. 1, 2, 3, 4,.. en natuurlijk kwamen er al snel weer onrustige gedachten. Maar zodra ik opmerkte dat ik op de automatische piloot nog aan het tellen was, of helemaal niet meer aan het tellen, stopte ik hetgeen dat mij afleidde (dit waren alleen gedachten) en ging ik verder met tellen. Telkens opnieuw stopte ik de afleiding en ging ik door met het getal waar ik was gebleven. De eerste afleiding was overigens al ongeveer bij het getal 30 :). Tijdens het tellen was ik zoveel mogelijk opmerkzaam van mijn ademhaling. Is deze snel of langzaam? Diep of oppervlakkig? Wat voelde ik precies voor sensaties in mijn buik? Tintelingen? Warmte of kou?

Bij ongeveer de 200 merkte ik dat het al kalmer werd in mijn mind. Ook de ademhaling werd minder snel. Bij ongeveer 400 ben ik overgegaan naar Vipassana meditatie waarbij ik mijn ademhaling nog wel als anker gebruikte maar verder vooral opmerkzaam was op wat zich aandiende. Meer vanuit de rol van de toeschouwer. Let wel,… ik heb echt niet ononderbroken door kunnen tellen tot 400. Ik ben steeds verder gegaan waar ik was gebleven nadat ik opmerkte dat ik was afgedwaald.

Nu heb ik de tijd gevonden dit blog artikel te schrijven en al het andere waarvan ik dacht “gaat dit wel allemaal lukken vandaag” zie ik ook met vertrouwen tegemoet 😉

— toevoeging 1 april 2016 —

Concentratie meditatie wordt ook wel Samatha meditatie of Kalmte meditatie genoemd.

— einde update —

Door Gerjan Schoemaker, Vihara MeditatieZwolle.nl

Concentratie meditatie vóór inzichtmeditatie
4.2 (84%) 5 votes

One thought on “Concentratie meditatie vóór inzichtmeditatie

  1. Beste Gerjan,

    herkenbaar! Volgens mij wordt over het algemeen veel te makkelijk gedacht over de concentratie die nodig is om inzicht te kunnen ontwikkelen. We willen denk ik gewoon heel graag inzicht en het liefst zo snel als mogelijk want we hebben toch niet de hele dag! In principe is vipassana (ten minste zoals onderwezen door de Boeddha) echter niet het conceptueel overdenken van dingen maar het daadwerkelijk zien van van het opkomen en weer vergaan van mind-en-materie. Hiervoor is nou eenmaal een hele hoge concentratie nodig. Een mooie sutta die het hele pad van de Boeddha (moraliteit, concentratie en wijsheid) beschrijft, en daarbij duidelijk ook hoge concentratie, is bijvoorbeeld de Samaññaphala sutta.

    Mijn eigen leraar is hier altijd heel duidelijk over, eerst hele hoge concentratie ontwikkelen zodat het wanneer je maar wil, zolang je maar wil, volledig stil is, ongeacht de omstandigheden. In zo een geconcentreerd bewustzijn ontstaat inzicht gemakkelijk en vanzelf. Je kunt dan het opkomen en vergaan van dingen, dukkha, anatta en anicca zelf direct waarnemen. Ik heb hier wat uitgebreider over geschreven op http://buddho.nl/meditatie mocht je het leuk vinden om wat meer over samatha-meditatie in boeddhistisch kader te lezen.

    Hartelijke groet,

    Wouter

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *